Holiday Details
- Holiday Name
- Day off for Easter Sunday (Orthodox)
- Country
- Albania
- Date
- April 13, 2026
- Day of Week
- Monday
- Status
- 100 days away
- About this Holiday
- Day off for Easter Sunday (Orthodox) is a national holiday in Albania
Day off for Easter Sunday (Orthodox)
Albania • April 13, 2026 • Monday
100
Days
21
Hours
04
Mins
39
Secs
until Day off for Easter Sunday (Orthodox)
Europe/Tirane timezone
About Day off for Easter Sunday (Orthodox)
Also known as: E hëna e Pashkëve Ortodokse
Pashkët Ortodokse në Shqipëri: Një Udhëzues i Plotë për Festën dhe Ditën e Pushimit
Pashkët Ortodokse përfaqësojnë një nga momentet më të rëndësishme shpirtërore dhe kulturore në kalendarin vjetor të Shqipërisë. Ky festim, i cili shënon ringjalljen e Jezu Krishtit, nuk është thjesht një ngjarje fetare për komunitetin ortodoks, por një dëshmi e gjallë e harmonisë ndërfetare që karakterizon kombin shqiptar. Në Shqipëri, ku bashkëjetesa mes myslimanëve, ortodoksëve dhe katolikëve është një vlerë kombëtare e çmuar, Pashkët festohen me një ndjenjë të përbashkët respekti dhe gëzimi që tejkalon kufijtë e besimit individual.
Ajo që i bën Pashkët Ortodokse të veçanta në Shqipëri është gërshetimi i traditave të lashta kishtare me ritet familjare dhe zakonet popullore. Gjatë kësaj periudhe, qytetet dhe fshatrat mbushen me një atmosferë shprese dhe ripërtëritjeje. Për shumë shqiptarë, kjo festë simbolizon triumfin e dritës mbi errësirën dhe të jetës mbi vdekjen, një mesazh që ka rezonuar thellë në historinë e vështirë të vendit, veçanërisht pas dekadave të ndalimit të fesë gjatë regjimit komunist. Sot, Pashkët janë një kohë kur familjet bashkohen, emigrantët kthehen pranë vatrave të tyre dhe tryezat mbushen me ushqime tradicionale që përgatiten me përkushtim prej javësh.
Kur festohen Pashkët Ortodokse në 2026?
Pashkët Ortodokse nuk kanë një datë fikse, pasi ato llogariten sipas kalendarit Julian dhe ciklit hënor. Për vitin 2026, detajet e festës janë si më poshtë:
Dita e Pashkës: Monday, April 13, 2026 Dita e pushimit zyrtar (E hënë): 13 Prill 2026 Koha e mbetur: Edhe 100 ditë deri në fillimin e festimeve.
Në Shqipëri, ligji për festat zyrtare parashikon që nëse një festë kombëtare bie në ditë të diel (siç ndodh gjithmonë me Pashkët), dita e hënë pasardhëse është ditë pushimi. Kjo krijon një fundjavë të gjatë që u lejon qytetarëve të festojnë plotësisht dhe të pushojnë pas vigjiljes së gjatë të së shtunës mbrëma. Diferenca midis Pashkëve Katolike dhe atyre Ortodokse ndodh sepse kisha ortodokse ndjek ekuinoksin pranveror sipas kalendarit të vjetër dhe kushtin që Pashka duhet të bjerë pas Pashkës Hebraike (Pesach).
Historia dhe Domethënia e Pashkëve në Shqipëri
Historia e krishterimit ortodoks në Shqipëri është e lashtë dhe e lidhur ngushtë me identitetin kombëtar. Që nga koha e apostujve e deri në ditët e sotme, Kisha Ortodokse Autoqefale e Shqipërisë ka luajtur një rol kyç në ruajtjen e gjuhës dhe kulturës shqiptare. Pashkët, ose "Pashkët e Mëdha", konsiderohen si "festa e festave".
Gjatë periudhës së komunizmit (1967-1990), kur Shqipëria u deklarua shteti i parë ateist në botë, festimi i Pashkëve ishte i rreptësisht i ndaluar. Megjithatë, shumë familje shqiptare i mbanin traditat gjallë në fshehtësi, duke lyer vezët e kuqe brenda shtëpive me dritare të mbyllura dhe duke pëshpëritur urimin "Krishti u Ngjall". Me rivendosjen e demokracisë, Pashkët u kthyen në hapësirën publike me një forcë të jashtëzakonshme, duke u bërë një festë zyrtare kombëtare që njihet dhe respektohet nga shteti dhe i gjithë populli, pavarësisht përkatësisë fetare.
Ritet dhe Traditat: Si festojnë Shqiptarët?
Festimet e Pashkëve Ortodokse në Shqipëri janë një procesion i gjatë që fillon me Kreshmën e Madhe, një periudhë 40-ditore agjërimi dhe reflektimi. Java e Madhe (Java e Shenjtë) është kulmi i këtij procesi, ku çdo ditë ka një domethënie të veçantë.
E Premtja e Zezë (E Premtja e Madhe)
Kjo është dita më solemne e vitit. Në shumë qytete shqiptare, si Berati, Korça dhe Gjirokastra, besimtarët mblidhen në kisha për të marrë pjesë në procesionin e Epitafit. Epitafi, i cili simbolizon varrin e Krishtit, zbukurohet me lule të freskëta nga gratë e komunitetit dhe nxirret jashtë kishës për të marshuar nëpër rrugët e qytetit. Është një moment heshtjeje, respekti dhe lutjeje, ku qytetarët kalojnë nën Epitaf për të marrë bekim.Vigjilja e së Shtunës dhe Mesnata
Momenti më emocionues ndodh të shtunën mbrëma. Pak para mesnatës, dritat e kishave fiken, duke simbolizuar errësirën e varrit. Prifti del nga altari me një qiri të ndezur, duke thirrur: "Ejani merrni dritë!". Besimtarët ndezin qirinjtë e tyre nga drita e priftit dhe e shpërndajnë atë tek njëri-tjetri derisa e gjithë kisha dhe sheshi jashtë saj ndriçohen. Në mesnatë, shpallet lajmi i madh: "Krishti u Ngjall!" (Christos Anesti), të cilit turma i përgjigjet: "Vërtet u Ngjall!" (Alithos Anesti). Ky moment shoqërohet shpesh me fishekzjarrë dhe rënie të kambanave.Vezët e Kuqe dhe Simbolika
Vezët e kuqe janë simboli më i njohur i Pashkëve në Shqipëri. Ngjyra e kuqe përfaqëson gjakun e Krishtit dhe sakrificën e tij, ndërsa lëvozhga e vezës simbolizon varrin e mbyllur, i cili thyhet për të lënë të dalë jetën e re. Tradita e "përpjekjes së vezëve" është e dashur për të gjithë, veçanërisht për fëmijët. Secili zgjedh vezën që mendon se është më e fortë dhe godet vezën e tjetrit; ai që i mbetet veza pa u thyer konsiderohet se do të ketë fat gjatë vitit.Tryeza e Pashkëve
Pas shërbesës së mesnatës, familjet kthehen në shtëpi për të ngrënë vaktin e parë pas agjërimit. Supa tradicionale "Magiritsa" (e përgatitur me të brendshmet e qengjit dhe barishte) është karakteristike, megjithëse në shumë zona të Shqipërisë preferohet thjesht mishi i pjekur i qengjit. Të dielën, dreka e Pashkës është një festë e vërtetë. Qengji në hell ose i pjekur në furrë me tavë kosi është pjata kryesore. Nuk mungojnë as bukët e ëmbla të Pashkës (Cureku), të zbukuruara shpesh me një vezë të kuqe në mes.Rajonet ku Pashkët ndjehen më shumë
Ndonëse Pashkët festohen në të gjithë Shqipërinë, disa rajone kanë një traditë më të fortë ortodokse:
- Korça: E njohur si qendra e ortodoksisë në Shqipërinë Lindore, Korça ofron festimet më madhështore. Katedralja "Ringjallja e Krishtit" bëhet qendra e vëmendjes, ku mijëra njerëz mblidhen në shesh.
- Berati: Qyteti i "një mbi një dritareve" ka një traditë shekullore. Procesionet në rrugicat e gurta të kalasë dhe lagjeve të vjetra si Mangalemi dhe Gorica janë magjepsëse.
- Gjirokastra dhe Saranda: Në jug të vendit, ndikimi i traditave bizantine është i fortë. Në fshatrat e minoritetit grek dhe në qytetet bregdetare, Pashkët festohen me këngë polifonike dhe rite shumëngjyrëshe.
- Tirana: Si kryeqytet, Tirana mbledh besimtarë nga të gjitha krahinat në Katedralen e madhe Autoqefale, ku shërbesat drejtohen shpesh nga Kryepeshkopi.
Informacion Praktik për Vizitorët dhe Emigrantët
Nëse planifikoni të jeni në Shqipëri gjatë Pashkëve Ortodokse në 2026, është e rëndësishme të mbani mend disa gjëra:
Mbyllja e Institucioneve: Të dielën (April 13, 2026) dhe të hënën (13 Prill), të gjitha zyrat qeveritare, shkollat dhe bankat do të jenë të mbyllura. Shumë biznese private, si zyra avokatie apo agjenci sigurimesh, gjithashtu pushojnë. Dyqanet dhe Shërbimet: Supermarketet e mëdha zakonisht qëndrojnë hapur të dielën me orar të reduktuar, ndërsa të hënën operojnë normalisht. Megjithatë, dyqanet e vogla lagjeje mund të jenë të mbyllura. Restorantet dhe kafenetë janë zakonisht të hapura dhe shumë të ngarkuara, ndaj rekomandohet rezervimi paraprak, sidomos për drekën e të dielës. Transporti: Transporti publik urban dhe ndërurban mund të ketë frekuencë më të ulët të dielën. Rrugët që lidhin Tiranën me jugun dhe juglindjen e vendit pritet të kenë trafik të rënduar të premten pasdite dhe të hënën pasdite, kur njerëzit kthehen nga pushimet.
- Atmosfera: Shqipëria është shumë mikpritëse. Nëse jeni i huaj, mos u habitni nëse dikush ju ofron një vezë të kuqe apo ju fton për drekë. Është shenjë respekti të pranoni dhe të provoni të "përpjekni" vezët.
Statusi si Festë Zyrtare dhe Koha e Lirë
Në Shqipëri, ligji nr. 7651 "Për festat zyrtare dhe ditët përkujtimore" e përcakton Pashkën Ortodokse si festë kombëtare. Fakti që e hëna, 13 Prill 2026, është ditë pushimi, u jep mundësi punonjësve të administratës dhe sektorit privat të shijojnë një fundjavë treditore.
Për shumë njerëz, kjo kohë përdoret për turizëm të brendshëm. Meqenëse Pashkët në 2026 bien në mes të prillit, moti në Shqipëri është zakonisht i butë dhe i favorshëm për shëtitje në natyrë apo vizita në qytetet historike. Zonat bregdetare si Vlora dhe Saranda fillojnë të gjallërohen, megjithëse deti mund të jetë ende i ftohtë për not.
Përmbledhje
Pashkët Ortodokse në Shqipëri janë më shumë se një ritual fetar; ato janë një festë e jetës, familjes dhe harmonisë shoqërore. Qofshi besimtarë apo thjesht vizitorë, përjetimi i kësaj feste ofron një dritare unike në shpirtin e popullit shqiptar. Mos harroni të përgatisni vezët tuaja të kuqe, të shijoni mishin e qengjit dhe të bashkoheni në urimin universal për mirësi dhe paqe.
Në 2026, kjo festë na kujton se pas çdo dimri vjen një pranverë dhe pas çdo vështirësie ka një shpresë për ringjallje. Shënojeni datën April 13, 2026 në kalendarët tuaj dhe bëhuni gati për të festuar njërën nga ditët më të bukura të vitit në trojet shqiptare.
Frequently Asked Questions
Common questions about Day off for Easter Sunday (Orthodox) in Albania
Dita e pushimit për Pashkët Ortodokse në vitin 2026 do të jetë të Monday, më April 13, 2026. Kanë mbetur edhe 100 ditë deri në këtë festë. Ndërsa e diela e Pashkës bie më 12 prill, ligji shqiptar parashikon që e hëna pasuese të jetë ditë zyrtare pushimi për të gjithë qytetarët, duke krijuar kështu një fundjavë të gjatë për festime dhe çlodhje.
Po, Pashkët Ortodokse janë një festë kombëtare zyrtare në Shqipëri. Qeveria shqiptare njeh diversitetin fetar të vendit dhe, si e tillë, kjo ditë është e shënuar në kalendarin zyrtar të festave. Gjatë kësaj dite, institucionet shtetërore, shkollat dhe shumica e bizneseve private janë të mbyllura. Është e rëndësishme të theksohet se Shqipëria feston zyrtarisht si Pashkët Katolike, ashtu edhe ato Ortodokse, duke reflektuar harmoninë fetare që karakterizon shoqërinë shqiptare.
Pashkët Ortodokse përkujtojnë ringjalljen e Jezu Krishtit, që është ngjarja qendrore e besimit të krishterë. Data llogaritet sipas kalendarit Julian dhe ndodh pas ekuinoksit pranveror dhe pas Pashkës ebraike. Për komunitetin ortodoks në Shqipëri, që përbën një pjesë të rëndësishme të popullsisë, kjo festë simbolizon fitoren e jetës mbi vdekjen, shpresën dhe ripërtëritjen shpirtërore. Edhe pse Shqipëria ka një histori sekulare, kjo festë ka ruajtur rëndësinë e saj kulturore dhe familjare ndër breza.
Festimet fillojnë me meshën e mesnatës midis të shtunës dhe të dielës, ku besimtarët ndezin qirinj dhe shpërndajnë dritën e shenjtë duke thirrur 'Krishti u Ngjall'. E diela është dita e drekave të mëdha familjare. Tradita kryesore përfshin thyerjen e vezëve të kuqe, të cilat simbolizojnë gjakun e Krishtit dhe ringjalljen. Familjet mblidhen rreth tryezës për të ngrënë mish qengji të pjekur dhe bukë të veçantë festive. E hëna e pushimit përdoret shpesh për vizita tek të afërmit ose për të shijuar natyrën me piknikë.
Tryeza e Pashkëve në Shqipëri është e pasur dhe plot traditë. Elementi më i rëndësishëm janë vezët e lyera me të kuqe. Mishi i qengjit është pjata kryesore e pjekur në furrë ose në hell. Gjithashtu, përgatitet shpesh supa 'magiritsa' (me të brendshmet e qengjit) dhe ëmbëlsira të ndryshme si kuluçet ose koulourakia. Këto ushqime shënojnë fundin e periudhës së gjatë të kreshmës dhe bashkojnë familjen në një vakt festiv dhe të gëzueshëm.
Vizitorët duhet të presin që shumë dyqane, banka dhe zyra të jenë të mbyllura të dielën dhe të hënën. Transporti publik mund të funksionojë me orare të reduktuara. Megjithatë, zonat turistike dhe restorantet shpesh qëndrojnë hapur për të mirëpritur klientët. Nëse vizitoni një kishë ortodokse, veçanërisht në jug të vendit si në Sarandë apo Korçë, vishuni në mënyrë modeste dhe respektoni qetësinë e liturgjisë. Turistët janë shpesh të mirëpritur t'i bashkohen traditës së thyerjes së vezëve.
Shqipëria ka një rregull unik ku, nëse një festë zyrtare bie në ditë të diel (siç ndodh gjithmonë me Pashkën), dita e hënë pasuese jepet si ditë pushimi. Kjo u lejon qytetarëve të kenë kohë të mjaftueshme për të festuar me familjet e tyre dhe për t'u çlodhur. Ky sistem zbatohet për të gjitha festat fetare dhe kombëtare në vend, duke krijuar mundësi për fundjava të gjata që nxisin turizmin e brendshëm dhe lëvizjen e njerëzve drejt qyteteve të tyre të lindjes.
Ndonëse Pashkët festohen në të gjithë Shqipërinë, festimet janë veçanërisht të gjalla në Shqipërinë e Jugut dhe në qytetet me komunitete të forta ortodokse si Korça, Berati, Gjirokastra dhe Saranda. Në këto zona, kishat janë plot me njerëz dhe atmosfera festive ndihet në çdo rrugë. Tirana gjithashtu organizon meshë madhështore në Katedralen 'Ngjallja e Krishtit', ku marrin pjesë qindra besimtarë dhe personalitete të larta.
Historical Dates
Day off for Easter Sunday (Orthodox) dates in Albania from 2010 to 2025
| Year | Day of Week | Date |
|---|---|---|
| 2025 | Monday | April 21, 2025 |
| 2024 | Monday | May 6, 2024 |
| 2023 | Monday | April 17, 2023 |
| 2022 | Monday | April 25, 2022 |
| 2021 | Monday | May 3, 2021 |
| 2020 | Monday | April 20, 2020 |
| 2019 | Monday | April 29, 2019 |
| 2018 | Monday | April 9, 2018 |
| 2017 | Monday | April 17, 2017 |
| 2016 | Monday | May 2, 2016 |
| 2015 | Monday | April 13, 2015 |
| 2014 | Monday | April 21, 2014 |
| 2013 | Monday | May 6, 2013 |
| 2012 | Monday | April 16, 2012 |
| 2011 | Monday | April 25, 2011 |
| 2010 | Monday | April 5, 2010 |
Note: Holiday dates may vary. Some holidays follow lunar calendars or have different observance dates. Purple indicates weekends.
About Albania
- Country Code
- AL
- Continent
- Europe
- Total Holidays
- 22