Happy New Year's Day!

Laa ny Bleaney Noa ayns Mannin

Ta Laa ny Bleaney Noa ny lioar-laa scanshoil ayns Mannin, as eh cowraghey toshiaght y vleean yn-reayrtagh as jerrey yn imbagh yn Ollick. Er yn ellan ain, ta’n laa shoh ny chooid scanshoil jeh ny cliaghtaghyn as ny lioar-laghyn ashoonagh, lhiggey da sleih bishaghey as smooinaght er yn vleean ta er ngoll shaghey as rish y vleean noa ta rooin. Ga dy vel eh ny laa-seyrey er feie ny cruinney, ta blass er lheh er ayns Mannin, lesh mestey jeh cliaghtaghyn shenn as noa ta cur rish y spyrryd Manninagh.

Ta’n laa shoh ny earish son lhiggey nyn scanneish as son çhaglym marish kynney as caarjyn. Er feie ny bleeantyn, ta Manninee er n’yannoo ymmyd jeh’n laa shoh son dy ghiddee er nyn skeealyn hene as dy chur rish y boodeeys. Kyndagh rish yn emshir feayr ayns Mee ny Boaldyn, ta ram sleih tannaghtyn dty thie, agh ta ram elley goll magh son dy gheddyn aer oor as dy ghoostey yn challin lurg ny jimmyltyn jeh’n Ollick.

Cuin vees Laa ny Bleaney Noa ayns 2026?

Ayns y vleean 2026, bee Laa ny Bleaney Noa er Thursday, January 1, 2026. Ta 0 laa faagit derrey n’eearree mayd "Blein Vie Noa" er y chielley.

Ta’n date shoh shickyr dagh blein er y chied laa jeh Mee Jerrey Geuree, rere yn eaillere Gregorianagh. Ga dy vel y date shickyr, ta’n laa jeh’n chiaghtin caghlaa dagh blein. Ayns Mannin, my vees y chied laa jeh’n vleean tuittym er Jesarn ny Jedoonys, ta laa-seyrey y vanc goll er reayll er y Luanistyn ny s’odjey, agh ayns 2026, ta’n laa hene ny laa-seyrey oikoil.

Shennaghys as Bun y Laa

Ta shennaghys Laa ny Bleaney Noa ayns Mannin, goll rish y chooid elley jeh’n Europey, kianglt rish caghlaaghyn ayns eaillereyn as y chredjue Chreestee. Ta’n ennym "Jerrey Geuree" çheet veih Janus, y jee Romanagh jeh dorrysyn as giattyn. Va daa eddin er Janus—fer jeeaghyn er ash as fer elley jeeaghyn er oaie—as shen y fa dy vel eh ny chowrey cooie son toshiaght y vleean.

Roish y vleean 1752, cha row Mannin ny y Reeriaght Unnaneysit cliaghtey lhiggey yn vleean noa er y chied laa jeh Mee Jerrey Geuree. Ec y traa shen, va’n eaillere Julianagh ayns ymmyd, as va "Laa yn Annonshoon" (25oo Mart) coontit myr toshiaght y vleean lioar-laa. Tra hie yn eaillere Gregorianagh er ny ghowail stiagh, va’n vleean noa ahyntit dy ve er yn chied laa jeh Mee Jerrey Geuree.

Ayns Mannin, va cliaghtaghyn shenn ayn mychione y vleean noa ta goll er enney myr "Laa Nollick Beg". Va shen henndeeagh ny scanshoil ayns cultoor ny Gael, as ga dy vel ny cliaghtaghyn noa-emshiragh er n’ghabbal y phontreil, ta foast anaane feer lajer ec ny Manninee ayns ny radjyn shenn.

Cliaghtaghyn as Celebraghyn ayns Mannin

Ga dy vel ram sleih lhiggey yn vleean noa stiagh ec mean-oie er Oie ny Bleaney Noa lesh jough as kiaull, ta Laa ny Bleaney Noa hene ny earish son cliaghtaghyn er lheh er yn ellan.

Yn "New Year Dip" (Goll fo’n ushtey)

Un jeh ny cliaghtaghyn smoo ard-ennymagh ayns Mannin er Laa ny Bleaney Noa, shen ny "dips" ayns y mhuir. Ta sleih ayns baljyn goll rish Purt le Moirrey, Purt ny h-Inshey, as Doolish çhaglym ry-cheilley dy lheim stiagh ayns yn ushtey feayr-rioee jeh’n Vooir Vanninagh. Ta ram sleih ceau coamreyn aitt as ta’n obbyr shoh dy mennick çhaglym argid son sheshaghtyn-giartys. Ta’n ushtey feayr ny saase mie dy ghlenney yn kione lurg mean-oie foddey!

Yn Chied Chosh (First Footing)

Ta’n cliaghtey jeh’n "Chied Chosh" foast er enney ec y lught-reill shinney. Yn chied dooinney ta goll stiagh ayns thie lurg mean-oie, lhisagh eh ve ny ghooinney lesh folt dorraghey (dy mennick) dy chur aigney mie as fortan da’n lught-thie son y vleean ry-heet. Dy cliaghtagh, lhisagh eh cur lesh giootyn myr geayl, arran, ny ushtey-bea dy chowraghey beaghey as çhiass.

Roshtyn ny Slieityn

Son ny Manninee ta geearree traa ny s’kiune, ta goll son shooyll er ny sleityn ny er ny liddanyn ny saase feer chadjin. Ta Baarney Sniaull ny yn Lhen moal ny buill aalin dy gheddyn aer oor as dy ghyndaa yn toshiaght noa shoh stiagh ayns slaynt as bishaghey.

Beaghey as Jough

Er Laa ny Bleaney Noa, ta ram kynney Manninagh çhaglym son lhonchoo ny lhiastey-fastyr mooar. Cha nel un lhiastey er lheh ayn ta goll er ee dagh blein, agh ta feill-vuc ny feill-vart vroit, as ny lurg shen "puddyng y Nollick" (my vees veg faagit!), ny lhiastey cadjin.

Ayns ny thieyn-lhionney er feie yn ellan, ta spyrryd y vleean noa foast goll er n’yannoo. Ta sleih çhaglym dy ghuiddey slaynt er nyn ghaarjyn. Ta "Spiced Ale" (lhionney lesh spiceyn) ny jough hradishoonagh va goll er rieau ayns Mannin car yn Ollick as y vleean noa.

Reayrtys Politickagh as Soshiallagh

Ta Laa ny Bleaney Noa ny earish son lhiggey nyn scanneish politickagh chammah. Ta Ard-Shirveishagh Vannin dy mennick cur magh çhaghteraght Blein Vie Noa da sleih yn ellan, loayrt er ny cooishyn ta er n’gholl shaghey as ny doolaneeyn ta rooin. Ta’n ellan ain, lesh yn Tinvaal (y kiare-as-feed), coontit myr unnane jeh ny kiannoortysyn smoo shickyr as shenn ayns y dowan, as ta toshiaght y vleean ny earish dy akin cre’n raad ta Mannin goll ayns y dowan noa-emshiragh.

Fysserye Obbragh: Cre ta foshlit as cre ta dooint?

Myr laa-seyrey ashoonagh, ta Laa ny Bleaney Noa ny laa tra ta’n chooid smoo jeh’n ellan ayns fea.

1. Oikyn y Reiltys as Bancyn: Bee dagh oik reiltys, ny quallianyn, as ny bancyn dooint er January 1, 2026.
2. Scoillyn: Bee ny scoillyn ooilley dooint son ny laghyn-seyrey yn Ollick, as cha bee ad foshlit er Laa ny Bleaney Noa.
3. Shoppyn: Bee ny shoppyn mooarey (goll rish Tesco ny Shoprite/Isle of Man Meats) dooint ny foshlit son uregyn giare. Bee ram shoppyn beggey dooint er feie yn laa.
4. Immanys: Bee ny busyn (Bus Vannin) goll rere claare-traa yn Jedoonys ny claare-traa er lheh son laa-seyrey y vanc. Cha bee ny lhongyn-traen (Steam Railway ny MER) goll car y gheuree dy cliaghtagh.
5. Thieyn-lhionney as Thieyn-bee: Bee ram thieyn-lhionney foshlit, er y fa dy vel sleih çhaglym ry-cheilley, agh s’mie eh dy chur fone huc roish y laa dy akin my vees ad foshlit.

Lhiggey yn vleean stiagh lesh Spyrryd Manninagh

Ta Laa ny Bleaney Noa ayns Mannin ny smoo na laa er yn eaillere. Eh yn earish tra ta’n ellan, veih’n Phurt ny h-Inshey ayns y neear gys Doolish ayns y niar, as veih Kione y Vayll ayns y twoaie gys y Cholloo ayns y jiass, çhaglym ry-cheilley dy ghreimey y traa ry-heet.

Ga dy vel y dowan caghlaa, ta spyrryd "Ellan Vannin" tannaghtyn lajer. Er January 1, 2026, 2026, bee ny Manninee er feie yn chruinney, cha nel eh nyn lhias my vees ad ayns Peel ny ayns Purt Chiarn, çhaglym dy ghuiddey:

"Blein Vie Noa as maynrys daue ooilley!"

Ta’n laa shoh ny chooish-gharee, ny earish son reflection, as ny toshiaght noa er yn ellan aalin ain. Edyr ta shiu goll fo’n ushtey feayr ayns Purt le Moirrey ny tannaghtyn ec y çhiass marish cappan dy hey, ta Laa ny Bleaney Noa ny laa son dy ve boyagh dy ve Manninagh.

---

Fysserye Giare son 2026: Laa: Thursday Date: January 1, 2026 Traa faagit: 0 laa Staydys: Laa-seyrey ashoonagh (Bank Holiday) ayns Mannin.