Day off for International Women's Day

Халықаралық әйелдер күні: Қазақстандағы көктем мерекесі және демалыс күндері

Қазақстанда Халықаралық әйелдер күні – бұл жай ғана күнтізбедегі қызыл күн емес, бұл нәзіктіктің, сұлулықтың және анаға деген шексіз құрметтің символы. Көктемнің алғашқы күндерімен келетін бұл мереке елімізде ерекше жылылықпен тойланады. Бұл күні бүкіл ел бойынша әйел затына деген алғыс айтылып, олардың қоғамдағы, отбасындағы және мемлекет дамуындағы рөлі ұлықталады. Қазақстан халқы үшін 8 наурыз – махаббат пен сыйластықтың мерекесі, ол әрбір үйге қуаныш пен гүл шоқтарын алып келеді.

Бұл мерекенің өзіндік терең мәні бар. Ол тек әйелдердің құқықтары үшін күресті ғана емес, сонымен қатар әйелдердің әлемге сыйлайтын жылуын, даналығын және төзімділігін бейнелейді. Қазақстанның заманауи қоғамында әйелдер саясатта, бизнесте, ғылымда және өнерде биік белестерді бағындырып жүрсе де, 8 наурыз олардың нәзік болмысын тағы бір мәрте еске салатын ерекше сәт. Бұл күні қала көшелері гүлге толып, адамдардың жүздерінен күлкі еседі, ал ауада көктемнің хош иісі мен мерекелік көңіл-күй сезіледі.

2026 жылы мереке қашан тойланады?

2026 жылы Қазақстандықтар Халықаралық әйелдер күнін ерекше форматта атап өтеді. Мерекелік күнтізбеге сәйкес, негізгі мереке жексенбі күніне сәйкес келгендіктен, демалыс күні ауыстырылады.

Мереке күні: 8 наурыз, жексенбі Ресми демалыс күні: March 9, 2026 Апта күні: Monday Мерекеге дейін қалды: 65 күн

Қазақстан Республикасының еңбек заңнамасына сәйкес, егер мемлекеттік немесе ұлттық мереке демалыс күндеріне (сенбі немесе жексенбі) сәйкес келсе, онда демалыс күні мерекеден кейінгі жұмыс күніне ауыстырылады. Осыған байланысты, 2026 жылы 8 наурыз жексенбі болғандықтан, дүйсенбі, яғни March 9, 2026 күні ресми демалыс болып жарияланады. Бұл азаматтарға мерекені ұзағырақ тойлауға және отбасыларымен көбірек уақыт өткізуге мүмкіндік береді.

Мерекенің шығу тарихы және маңызы

Халықаралық әйелдер күнінің тарихы ХХ ғасырдың басындағы әлеуметтік қозғалыстардан бастау алады. 1910 жылы Копенгагенде өткен әйелдердің халықаралық конференциясында Клара Цеткин әйелдердің өз құқықтары үшін дауыс көтеруі мақсатында арнайы күнді белгілеуді ұсынды. Уақыт өте келе бұл күн саяси сипатынан арылып, әлемнің көптеген елдерінде, соның ішінде Қазақстанда да сүйікті мерекелердің біріне айналды.

Кеңес Одағы кезінде 8 наурыз мемлекеттік деңгейде тойлана бастады, ал 1965 жылы ол ресми демалыс күні болып бекітілді. Қазақстан тәуелсіздік алғаннан кейін де бұл дәстүрді сақтап қалды. 1998 жылдан бастап Халықаралық әйелдер күні Қазақстанның мерекелер туралы заңымен нығайтылды. Бүгінгі таңда бұл мереке Қазақстанда батыстық феминизм мен посткеңестік дәстүрлердің бірегей қоспасы іспеттес. Ол көп жағдайда "Аналар күніне" ұқсас сипатқа ие болып, отбасылық құндылықтарды алдыңғы орынға шығарады.

Қазақстанда мерекені қалай тойлайды?

Қазақстанда 8 наурызды тойлаудың өзіндік ерекшеліктері мен қалыптасқан дәстүрлері бар. Бұл күні бүкіл елде мерекелік атмосфера орнайды:

1. Гүл сыйлау дәстүрі: Бұл күннің басты символы – гүлдер. Қызғалдақтар (тюльпандар), мимозалар, раушандар мен лилиялар ең көп сұранысқа ие. Ер адамдар таң ертемен гүл дүкендеріне асығып, аналарына, жарына, қыздарына және әріптестеріне гүл шоқтарын дайындайды. Қазақстанда гүл сыйлау – бұл жай ғана сыйлық емес, бұл үлкен құрмет пен ілтипаттың белгісі.

1. Отбасылық жиындар: Мереке күні туған-туыстар бір дастарқан басына жиналады. Қазақ халқының қонақжайлылығына сай, мерекелік дастарқан мол жайылады. Дастарқанның сәні – қазақтың дәстүрлі тағамы бешбармақ, сондай-ақ палау, түрлі салаттар мен тәттілер. Бұл күні ер адамдар асүйдегі шаруаларды өз мойнына алуға тырысып, әйелдерге демалыс сыйлайды.

1. Сыйлықтар мен ілтипат: Гүлден бөлек, әйелдерге парфюмерия, зергерлік бұйымдар, косметика немесе тұрмыстық техникалар сыйлау әдетке айналған. Балалар мектепте немесе балабақшада өз қолдарымен ашық хаттар жасап, аналары мен әжелеріне арнап өлең оқиды.

1. Қоғамдық шаралар: Алматы, Астана (бұрынғы Нұр-Сұлтан), Шымкент сияқты ірі қалаларда және барлық өңірлерде мерекелік концерттер, көрмелер мен театрландырылған қойылымдар ұйымдастырылады. Саябақтар мен алаңдарда халықтық серуендер өтеді. Мемлекет басшысы жыл сайын әйелдер қауымын мерекемен құттықтап, еңбегі сіңген әйелдерді мемлекеттік наградалармен марапаттайды.

Практикалық ақпарат және кеңестер

Мереке кезінде Қазақстанда болатын шетелдік қонақтар мен экспаттар үшін бірнеше маңызды жайттарды білген жөн:

Жұмыс тәртібі: March 9, 2026 күні барлық мемлекеттік мекемелер, банктер, мектептер мен университеттер жабық болады. Халыққа қызмет көрсету орталықтары (ХҚКО) жұмыс істемейді. Сауда және ойын-сауық: Сауда орталықтары, мейрамханалар мен кафелер, әдетте, жұмыс істей береді, тіпті мерекелік жеңілдіктер мен арнайы бағдарламалар ұсынады. Алайда, мейрамханаларда орын алдын ала брондау ұсынылады, себебі мереке күні бос орын табу қиын болуы мүмкін. Көлік: Қоғамдық көліктер әдеттегі кесте бойынша, бірақ демалыс күнінің режимінде жұмыс істейді. Қалааралық пойыздар мен ұшақтарға билеттерді алдын ала сатып алған дұрыс, өйткені демалыс күндері көптеген адамдар туыстарына баруды жоспарлайды. Этикет: Егер сізді осы күні қонаққа шақырса, міндетті түрде гүл немесе кішігірім сыйлық ала барыңыз. Үй иесіне (әйел адамға) гүл сыйлау – өте маңызды рәсім.

• Киім үлгісі: Мерекелік іс-шараларға немесе мейрамханаларға барғанда сәнді-кежуал (casual festive) стилінде киінген абзал. Бұл күн салтанатты, бірақ еркін атмосферада өтеді.

Қорытынды

Қазақстандағы 8 наурыз – бұл тек әйелдердің мерекесі ғана емес, бұл бүкіл қоғамның мейірімділік пен әдемілікке ұмтылуының көрінісі. 2026 жылы March 9, 2026 күні болатын қосымша демалыс әрбір қазақстандыққа жақындарына жылулық сыйлап, көктемнің келуін лайықты қарсы алуға мүмкіндік береді. Бұл күн еліміздегі бірлік пен сыйластықтың нығаюына септігін тигізетін, таза зайырлы және мерекелік сипаттағы ерекше уақыт.

Мереке ешқандай діни немесе қатаң саяси астарға ие емес. Бұл – анаға деген махаббат, жарға деген адалдық және әпке-қарындасқа деген қамқорлықтың мерекесі. Сондықтан 8 наурыз Қазақстанның мәдени кодының ажырамас бөлігі болып қала береді.