Holiday Details
- Holiday Name
- Christmas Remembrance Day
- Country
- Armenia
- Date
- January 7, 2026
- Day of Week
- Wednesday
- Status
- 4 days away
- About this Holiday
- Christmas Remembrance Day is a observance in Armenia
Christmas Remembrance Day
Armenia • January 7, 2026 • Wednesday
4
Days
19
Hours
14
Mins
56
Secs
until Christmas Remembrance Day
Asia/Yerevan timezone
About Christmas Remembrance Day
Also known as: Մեռելոց
Մեռելոց. Սուրբ Ծննդյան հիշատակի օրը Հայաստանում
Հայաստանն աշխարհում առաջին երկիրն է, որն ընդունել է քրիստոնեությունը որպես պետական կրոն 301 թվականին, և դարերի ընթացքում ձևավորվել են ինքնատիպ ու խորը արմատներ ունեցող ավանդույթներ։ Այդպիսի կարևորագույն ավանդույթներից է «Մեռելոցը» կամ ննջեցյալների հիշատակի օրը, որը հաջորդում է Հայ Առաքելական Եկեղեցու հինգ տաղավար տոներին։ Սուրբ Ծննդյան և Աստվածահայտնության տոնին հաջորդող հունվարի 7-ը հայ ժողովրդի համար ոչ միայն օրացուցային օր է, այլև հոգևոր կամուրջ՝ երկրային և երկնային կյանքի միջև։
Այս օրվա էությունը կայանում է նրանում, որ տոնական ցնծությունից հետո հավատացյալները հարգանքի տուրք են մատուցում իրենց նախնիների և սիրելի ննջեցյալների հիշատակին։ Սա լռության, աղոթքի և խնկարկման օր է, երբ ողջերը հաղորդակցվում են իրենց արմատների հետ։ Հայկական մշակույթում Մեռելոցը երբեք չի դիտարկվել որպես լոկ սգո օր, այլ ավելի շուտ որպես հույսի և հարության հանդեպ հավատի դրսևորում։ Այն հիշեցնում է մեզ, որ սերը մահից զորեղ է, և հիշողությունը կենդանի պահելը մեր բարոյական պարտքն է։
Սուրբ Ծննդյան Մեռելոցը հատկապես կարևորվում է իր խորհրդով։ Հունվարի 6-ին տոնելով Քրիստոսի ծնունդը և մկրտությունը՝ հաջորդ օրը հայերն այդ ավետիսը տանում են իրենց ննջեցյալներին։ Դա մի գեղեցիկ ավանդույթ է, որը միավորում է ընտանիքները՝ թույլ տալով նույնիսկ ամենածանր կորստից հետո զգալ հոգևոր միասնություն։
Ե՞րբ է Մեռելոցը 2026 թվականին
Հայաստանում Սուրբ Ծննդյան հաջորդող հիշատակի օրը նշվում է անփոփոխ ամսաթվով։
Ամսաթիվ: January 7, 2026 Շաբաթվա օրը: Wednesday Մնացել է: 4 օր
Ի տարբերություն շատ այլ երկրների, որոնք Սուրբ Ծնունդը նշում են դեկտեմբերի 25-ին, Հայ Առաքելական Եկեղեցին հավատարիմ է մնացել հնագույն ավանդույթին և Քրիստոսի ծնունդն ու մկրտությունը նշում է միասին՝ հունվարի 6-ին։ Հետևաբար, Մեռելոցը միշտ լինում է հունվարի 7-ին։ Սա ֆիքսված ամսաթիվ է, որը չի փոփոխվում ըստ տարիների։
Պատմությունը և Ծագումը
Մեռելոցի ավանդույթը սերում է քրիստոնեական վաղ շրջանից։ Հայ եկեղեցական կանոնների համաձայն՝ յուրաքանչյուր տաղավար տոնին (Սուրբ Ծնունդ, Սուրբ Զատիկ, Վարդավառ, Վերափոխումն Սուրբ Աստվածածնի և Խաչվերաց) հաջորդող երկուշաբթի օրը նշանակված է որպես հիշատակի օր։ Սակայն Սուրբ Ծննդյան դեպքում, քանի որ այն ունի հստակ ամսաթիվ (հունվարի 6), Մեռելոցը միշտ հաջորդ օրն է՝ հունվարի 7-ին։
Այս սովորույթի հիմքում ընկած է այն համոզմունքը, որ մեծ տոների ժամանակ ննջեցյալների հոգիները այցելում են երկրային աշխարհ։ Հայաստանը, լինելով հնագույն քրիստոնեական երկիր, պահպանել է այս ծիսակարգը որպես ազգային ինքնության անբաժանելի մաս։ 301 թվականին քրիստոնեությունը պետական կրոն հռչակելուց հետո, հեթանոսական շատ սովորույթներ վերափոխվեցին քրիստոնեականի, և նախնիների պաշտամունքը ստացավ հոգևոր, եկեղեցական ձևակերպում։
Մեռելոցը նաև հոգեբանական մեծ նշանակություն ունի։ Այն թույլ է տալիս մարդկանց անցում կատարել տոնական աղմուկից դեպի ներհայեցում և խաղաղություն։ Սա մի ժամանակահատված է, երբ հայ ընտանիքները վերաարժևորում են իրենց անցյալը՝ կառուցելով ապագան հաստատուն հիմքերի վրա։
Ինչպես է նշվում Մեռելոցը. Ավանդույթներ և Սովորույթներ
Մեռելոցի օրը Հայաստանում անցնում է լռության և հարգանքի մթնոլորտում։ Այն զուրկ է տոնական շքերթներից կամ բարձր երաժշտությունից։ Փոխարենը, մարդիկ կենտրոնանում են հետևյալ գործողությունների վրա.
1. Մասնակցություն Սուրբ Պատարագին
Առավոտյան բոլոր հայկական եկեղեցիներում մատուցվում է Սուրբ Պատարագ։ Պատարագի ավարտին կատարվում է հոգեհանգստյան կարգ՝ ննջեցյալների հոգիների խաղաղության համար։ Հավատացյալները եկեղեցի են բերում իրենց հարազատների անունները, որպեսզի քահանան աղոթի նրանց համար։ Սա համարվում է օրվա ամենակարևոր հոգևոր մասը։2. Այցելություն գերեզմանատուն
Սա Մեռելոցի ամենատարածված ավանդույթն է։ Ընտանիքները գնում են իրենց հարազատների շիրիմներին։ Նրանք մաքրում են տապանաքարերը, թարմ ծաղիկներ դնում (հիմնականում մեխակներ կամ վարդեր) և մոմեր վառում։ Շատերը հրավիրում են քահանայի՝ գերեզմանի մոտ օրհնության կարգ կատարելու համար։3. Ընտանեկան հավաքներ և հիշողություններ
Գերեզմանատնից վերադառնալուց հետո ընտանիքի անդամները հավաքվում են սեղանի շուրջ։ Սա խնջույք չէ, այլ հիշատակի ճաշ։ Մարդիկ պատմում են պատմություններ իրենց նախնիների մասին, ցույց տալիս հին լուսանկարներ և երիտասարդ սերնդին սովորեցնում իրենց տոհմածառի պատմությունը։ Սա ամրապնդում է ազգակցական կապերը։4. Բարեգործություն և ողորմություն
Մեռելոցի օրը ընդունված է օգնել կարիքավորներին։ Մարդիկ սնունդ կամ գումար են բաժանում աղքատներին՝ ի հիշատակ իրենց ննջեցյալների։ Հավատում են, որ բարի գործը, որն արվում է ննջեցյալի անունից, օգնում է նրա հոգու լուսավորությանը։5. Խնկարկում
Տներում ևս մարդիկ խունկ են ծխեցնում։ Խնկի բույրը խորհրդանշում է աղոթքի վեր բարձրանալը առ Աստված։ Դա ստեղծում է հանդարտ և սուրբ մթնոլորտ բնակարաններում։Գործնական տեղեկատվություն զբոսաշրջիկների և օտարերկրացիների համար
Եթե դուք այցելում եք Հայաստան Մեռելոցի օրերին, կարևոր է իմանալ մի քանի կանոններ, որպեսզի հարգալից լինեք տեղական մշակույթի հանդեպ.
Հագուստ: Եկեղեցի այցելելիս հագնվեք համեստ։ Կանանց խորհուրդ է տրվում ծածկել գլուխը թաշկինակով, իսկ տղամարդիկ պետք է հանեն գլխարկները։ Խուսափեք վառ կամ չափազանց բաց հագուստից։ Վարքագիծ գերեզմանատներում: Գերեզմանատները Մեռելոցի օրը մարդաշատ են լինում։ Պահպանեք լռություն, մի խանգարեք աղոթող ընտանիքներին և թույլտվություն հարցրեք լուսանկարելուց առաջ։ Հայերը շատ զգայուն են այս հարցում։ Լեզու: Եկեղեցական արարողությունները կատարվում են գրաբարով (դասական հայերեն), սակայն քարոզները սովորաբար ժամանակակից հայերենով են։ Նույնիսկ եթե լեզուն չեք հասկանում, արարողության հոգևոր երաժշտությունը (շարականները) շատ տպավորիչ է։ Տրանսպորտ: Քանի որ շատերը մեկնում են գերեզմանատուն, քաղաքի որոշ հատվածներում կարող են լինել խցանումներ, հատկապես Երևանի խոշոր գերեզմանատների մոտակայքում։ Ուր այցելել: Լավագույն վայրը Մեռելոցի ծիսակարգը տեսնելու համար Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածինն է՝ հայոց հոգևոր մայրաքաղաքը, որը գտնվում է Երևանից մոտ 20 կմ հեռավորության վրա։
Արդյո՞ք այն ոչ աշխատանքային օր է
Սա հաճախակի տրվող հարց է թե՛ տեղացիների, թե՛ հյուրերի կողմից։ Հայաստանում պաշտոնական տոնացույցի համաձայն՝ հունվարի 7-ը սովորաբար համարվում է աշխատանքային օր։
Նախկինում եղել են տարիներ, երբ կառավարության որոշմամբ Մեռելոցի օրերը հայտարարվել են ոչ աշխատանքային՝ մարդկանց հնարավորություն տալով այցելել գերեզմաններ, սակայն վերջին օրենսդրական փոփոխություններով հունվարյան արձակուրդները կրճատվել են։
Խանութներ և ռեստորաններ: Գրեթե բոլորը բաց են և գործում են սովորական ռեժիմով։ Պետական հիմնարկներ: Բաց են (եթե օրը չի համընկնում շաբաթ կամ կիրակի օրվա հետ)։
- Դպրոցներ և բուհեր: Գործում են սովորականի պես։
Եզրակացություն
Սուրբ Ծննդյան Մեռելոցը Հայաստանում ոչ միայն կրոնական ծես է, այլև ազգային ինքնության պահպանման հզոր գործիք։ Այն սովորեցնում է մեզ հարգել անցյալը, գնահատել ներկան և հույսով նայել ապագային։ Այս օրը հիշեցնում է, որ յուրաքանչյուր մարդ մի մեծ շղթայի օղակ է, և մեր նախնիների հիշատակը վառ պահելով՝ մենք հարստացնում ենք մեր սեփական հոգին։
2026 թվականի հունվարի 7-ին, երբ Հայաստանում ձյունածածկ լեռների ֆոնին կհնչեն եկեղեցական զանգերը, Մեռելոցը հերթական անգամ կմիավորի հազարավոր մարդկանց՝ լուռ աղոթքի և հավերժական սիրո շուրջ։ Սա մի փորձառություն է, որը թույլ է տալիս զգալ Հայաստանի հինավուրց ու խորհրդավոր ոգին։
Frequently Asked Questions
Common questions about Christmas Remembrance Day in Armenia
2026 թվականին Սուրբ Ծննդյան Մեռելոցը նշվում է January 7, 2026-ին, որը համընկնում է շաբաթվա Wednesday օրվա հետ: Այս հիշատակի օրվան մնացել է 4 օր: Այն միշտ նշվում է հունվարի 7-ին՝ Հայ Առաքելական Եկեղեցու կողմից Սուրբ Ծննդյան և Աստվածահայտնության տոնից անմիջապես մեկ օր անց:
Ոչ, ներկայումս հունվարի 7-ը Հայաստանում պաշտոնական ոչ աշխատանքային տոնական օր չէ: Ի տարբերություն հունվարի 6-ի, որը պետական տոն է, Մեռելոցի օրը պետական հիմնարկները, դպրոցները և բիզնեսները սովորաբար գործում են բնականոն հունով: Այնուամենայնիվ, շատ հավատացյալներ այցելում են եկեղեցիներ կամ գերեզմանատուն՝ նախքան աշխատանքային օրը սկսելը կամ դրանից հետո:
Մեռելոցը նվիրված է ննջեցյալների հիշատակին և հաջորդում է եկեղեցական հինգ տաղավար տոներին: Սուրբ Ծննդյան Մեռելոցի հիմքում ընկած է այն քրիստոնեական հավատքը, որ տոնական ուրախությունը պետք է կիսել նաև մահացած հարազատների հոգիների հետ: Սա հնագույն ավանդույթ է, որն ամրապնդում է ընտանեկան կապերը և հարգանքի տուրք մատուցում նախնիներին՝ միահյուսելով քրիստոնեական հավատքը հայկական մշակութային ինքնության հետ:
Օրը սկսվում է եկեղեցիներում մատուցվող Սուրբ Պատարագով և հոգեհանգստյան կարգով: Մարդիկ այցելում են իրենց հարազատների շիրիմներին, մաքրում տապանաքարերը, մոմ վառում և ծաղիկներ խոնարհում: Սա լռության և խոկման օր է, որտեղ բացակայում են աղմկոտ տոնակատարությունները կամ խնջույքները: Ընտանիքները հավաքվում են տանը՝ վերհիշելու ննջեցյալների հետ կապված պատմությունները և աղոթելու նրանց հոգիների խաղաղության համար:
Այո, Մեռելոցի օրը ընդունված է կատարել բարեգործություն և ողորմություն տալ կարիքավորներին՝ ի հիշատակ ննջեցյալների: Շատ ընտանիքներ ուտելիք կամ նվերներ են բաժանում աղքատներին: Եկեղեցիներում հատուկ արարողություններ են անցկացվում, որտեղ հավատացյալները կարող են պատվիրել հոգեհանգստյան կարգ իրենց հարազատների համար՝ հավատալով, որ աղոթքն օգնում է նրանց հոգիներին հավերժական կյանքում:
Զբոսաշրջիկները պետք է դրսևորեն հարգալից վերաբերմունք: Եկեղեցի մտնելիս խորհուրդ է տրվում հագնվել համեստ. ուսերը պետք է ծածկված լինեն, իսկ տղամարդիկ պետք է հանեն գլխարկները: Պատարագի ժամանակ պետք է պահպանել լռություն և չխանգարել աղոթողներին: Լուսանկարելը կարող է դիտվել որպես անհարգալից վերաբերմունք, հատկապես հոգեհանգստյան արարողությունների ժամանակ, ուստի նախապես թույլտվություն հարցրեք կամ խուսափեք դրանից:
Հունվարի սկզբին Հայաստանում, հատկապես Երևանում և բարձրադիր շրջաններում, ցուրտ է: Ջերմաստիճանը սովորաբար տատանվում է 0-ից մինչև -5 աստիճան Ցելսիուսի սահմաններում, հաճախ լինում է ձյուն կամ մառախուղ: Եթե պատրաստվում եք այցելել գերեզմանատուն կամ բացօթյա վայրեր, անպայման հագնվեք տաք, կրեք ձմեռային վերարկու, ձեռնոցներ և տաք կոշիկներ՝ ցրտից պաշտպանվելու համար:
Մշակութային և հոգևոր ամբողջական փորձառություն ստանալու համար լավագույն վայրը Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածինն է, որը գտնվում է Երևանից ոչ հեռու: Այնտեղ մատուցվում են հանդիսավոր պատարագներ: Նաև Երևանի խոշոր եկեղեցիները, ինչպիսիք են Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ մայր եկեղեցին կամ Սուրբ Սարգիսը, մարդաշատ են լինում: Գերեզմանատներ այցելելիս հիշեք, որ դա խիստ անձնական ընտանեկան արարողություն է, ուստի պահպանեք հեռավորություն և գաղտնիություն:
Historical Dates
Christmas Remembrance Day dates in Armenia from 2010 to 2025
| Year | Day of Week | Date |
|---|---|---|
| 2025 | Tuesday | January 7, 2025 |
| 2024 | Sunday | January 7, 2024 |
| 2023 | Saturday | January 7, 2023 |
| 2022 | Friday | January 7, 2022 |
| 2021 | Thursday | January 7, 2021 |
| 2020 | Tuesday | January 7, 2020 |
| 2019 | Monday | January 7, 2019 |
| 2018 | Sunday | January 7, 2018 |
| 2017 | Saturday | January 7, 2017 |
| 2016 | Thursday | January 7, 2016 |
| 2015 | Wednesday | January 7, 2015 |
| 2014 | Tuesday | January 7, 2014 |
| 2013 | Monday | January 7, 2013 |
| 2012 | Saturday | January 7, 2012 |
| 2011 | Friday | January 7, 2011 |
| 2010 | Thursday | January 7, 2010 |
Note: Holiday dates may vary. Some holidays follow lunar calendars or have different observance dates. Purple indicates weekends.
About Armenia
- Country Code
- AM
- Continent
- Asia
- Total Holidays
- 20