Youth Day

Zambia • March 12, 2026 • Thursday

68
Days
21
Hours
33
Mins
21
Secs
until Youth Day
Africa/Lusaka timezone

Holiday Details

Holiday Name
Youth Day
Country
Zambia
Date
March 12, 2026
Day of Week
Thursday
Status
68 days away
About this Holiday
Youth Day is a public holiday in Zambia

About Youth Day

Also known as: Youth Day

Ubushiku bwa Bacha mu Zambia (Youth Day)

Ubushiku bwa Bacha mu Zambia, ubu bwatendekwa pa bushiku bwa 12 March cila mwaka, ni nshita iyacindama sana kuli bonse abekala muli lino isano lya Zambia. Ubu bushiku tabuli fye bushiku bwa kusefya, lelo ni nshita ya kwibukisha amaka, ubulamba, ne micitile ya bacha mu kulubula no kukuula icalo cesu. Buletubulula ulwa bacha abaipeeleshe mu myaka ya ku numa pa kuti ifwe lelo tukwate ubuntungwa, kabili bulatukoselesha ukumona ifyo bacha ba lelo balecita mu kukuula Zambia ya m mawa.

Icalenga ubu bushiku ukuba ubwaibela ni filya bulundanya ifintu fibili ifyacindama: ukwibukisha ifya kale (history) no kusubila ifya ku ntanshi (future). Mu Zambia, bacha e bengi sana mu mpendwa ya bantu, e lyo e bakwata amano aya muno nshiku, amaka ya kusebanya, no mutima wa kufwaya ukwalula ifintu. Ubushiku bwa Bacha buba nshita ya kulanga ukuti abaice tabali fye "ntanshi ya calo," lelo ni "nomba line ya calo." Kulaba ukusefya ukukalamba ukusanshamo amasefya ya bashilika, ukucinda, ne fyangalo ifilelanga ukuti Zambia muntu uwa mweo kabili uwa bacha.

Ni lilali Ubushiku bwa Bacha mu 2026?

Mu mwaka wa 2026, Ubushiku bwa Bacha bukasefiwa pa:

Ubushiku: Thursday Ishiku lya Mweshi: March 12, 2026 Inshiku ishalako: Kwashela inshiku 68 pa kuti ubu bushiku bufike.

Ishiku lya Youth Day mu Zambia talyaluka-aluka; lyaba fye lyonse pa 12 March cila mwaka. Ici cilenga ukuti abantu bonse, ukutendekela ku masukulu ukufika na ku makuule ya buteko, bapekanishishe libela amasefya ayafwaikwa.


Ifyo Ubushiku bwa Bacha bwatendeke (History and Origins)

Ukuishiba ubu bushiku kano twatendekela ku numa, mu mwaka wa 1962. Mu nshita ya bulwishi bwa buntungwa (struggle for independence), bacha ba mu Zambia bali pa ntanshi mu kukaanya ubuteko bwa baka munshe (colonial rule). Mu mwaka wa 1962, mu tawuni ya Kitwe, kwaliba ifimfulunganya ifyo beta ati "Vesper riots" nangu "Vespers disturbances."

Aba bacha baile mu misebo pa kuti bapoke insambu shabo kabili bakaanye amalamulo ya lufyengo aya buteko bwa ba munshe. Mu kulwa uku, bacha bamo balifwile kabili abengi balicenene. Uku kusefya kwa pali lelo kwatendeke pa kuti twibukishe ubulamba bwa aba bacha abaipeeleshe imyeo yabo. Ukufuma mu 1964, ilyo Zambia yapokele ubuntungwa, ubu bushiku bwalicindamikwa nga inshita ya kupeela umucinshi kuli bacha bonse abalwile ubuntungwa.

Lelo, te kwibukisha fye ifya kale. Youth Day yalishiba ukuti bacha e nshishi sha kukuula ifyalo. Mu myaka ya nomba, imitubulo pamo nga "Voices Amplified, Innovations Ignited" (Ishiwi lyakoseshiwa, Amano ya fipya yabilima) ilelanga ukuti ubuteko ne calo balefwaya bacha babe pa ntanshi mu kupanga ifintu ifipya, mu fya bukwebo, mu fya tushimapepo, na mu fya mapolitiki.


Ifyo abantu basefya ubu bushiku (How people celebrate)

Ukusefya Ubushiku bwa Bacha mu Zambia kulaba ukwayemba kabili ukwaisulamo amaka. Ifi e fimo ificitika:

1. Imimasho (Parades and Marches)

Uku e kusefya kukalamba sana. Mu misumba ikalamba pamo nga Lusaka, Kitwe, Ndola, na Livingstone, kabili na mu madistrict yonse, bacha bafuma mu masukulu, mu makuule ya bacha, mu fipani fya buteko (pamo nga National Assembly of Zambia - NAZ), na mu tubungwe twa bumbululu (NGOs) pa kuti bamashishe pamo. Balalangisha ukwikatana kabili balafwala ifyakufwala fya masukulu yabo nangu ifilimbo fya fipani fyabo.

2. Ifiyembo (Decorations)

Mu misebo iikalamba, mulamoneka amaluwa (flowers) ne fipendelo fya calo (flags). Ici cilanga ukuti icalo cili ne nsansa kabili cilatasha pa mishingo iyo bacha bapeela ku calo. Amaluwa yalanga ubusuma bwa mweo kabili nimalo ya kwibukisha abafwile mu 1962.

3. Ifyangalo (Sports and Competitions)

Pa kuti bacha basekelele mu micitile yabo, kulaba amapika ya mupila wa kulu (football), netball, no kucimfyanya mu fyangalo fimbi. Iyi nshita ilaleta bacha pamo ukufuma mu ncende ishalekanalekana, kabili cilafwa mu kuleta umutende no kwishibana.

4. Ifyakulanga Amano (Exhibitions and Innovation)

Bacha abengi balatandika ifitanda (stalls) umo balelanga ifyo bapanga, nampo nga fya mapi nangu fya mu maseko (technology). Ici cilanga ukuti bacha ba mu Zambia bali na mano ya kukuula ubumi bwabo ne calo.

Imisango ne Ntambi (Traditions and Customs)

Ubushiku bwa Bacha mu Zambia bwaba bwa "Patriotism" (ukutemwa icalo). Tapaba ifyakulya fyaibela ifyo abantu balya pali ubu bushiku, lelo kulaba umutima wa kwikatana.

Umutima wa Kwafwana: Bacha abengi balabomfya ubu bushiku mu kucita imilimo ya kuitemenwa (community service), pamo nga ukuwamya mu fipatala nangu mu misebo. Insansa: Te bushiku bwa kuloosha iyo, ni bushiku bwa kusekelela. E mulandu wine mumfwa inyimbo ishalekanalekana—ukufuma ku nyimbo sha bashilika mu mimasho ukufika ku nyimbo sha bacha isha muno nshiku (Zambian music/Zed Beats) ishibimbula umutima. Imiikalile: Abantu balafwala ifyakufwala ifya fitenge ifyakwata ifishibilo fya Zambia, nangu imishati iilelanga imitubulo ya uyo mwaka.


Ifyo mulingile ukwishiba (Practical Information for Visitors)

Nga ca kuti muli beni mu Zambia pa bushiku bwa 12 March, muli ne shuko lya kumona ifyo Zambia iboneka mu busuma bwayo.

Ukuba Pamo: Kuti mwaya ku kusefya ukukalamba ukubela ku Freedom Statue mu Lusaka nangu ku fifulo fya fyangalo (stadiums) mu misumba imbi. Abena Zambia basuma mutima kabili bakasengela bonse abafwaya ukubako ku kusefya. Ifya Kumona: Muleenekela ukumona imisebo naisulamo abantu abengi, maka-maka mu nshita ya mita. Kulaba iciyembo icisuma sana ica mabandila ya Zambia. Imyendele: Mu misumba iikalamba, imisebo imo kuti yaisala pa nshita ya mimasho. Cishibo cisuma ukufika bwangu ku fifulo fya kusefya nangu ukusanga inshila shimbi isha kwendelamo.


Bushe ubu bushiku bwa kusefya bwa buteko? (Is it a Public Holiday?)

Ici e cilingile ukwishibwa bwino: Ubushiku bwa Bacha mu Zambia tabuli "Statutory Public Holiday" (ubushiku bwa kupumusha bwa mwi funde) mu nshila ya kuti amakuule yonse yalisalwa.

Amasukulu na Mafishi: Amasukulu ayengi, amaofishi ya buteko, na mabukwebo (businesses) yalamoneka ukuba ayaisula nangu ukukwata imicitile yaibela. Nangu ca kuti bacha balatandala ku kusefya, imilimo iikalamba iya calo ilatwalilila. Amabukwebo: Amashitolo (shops) na mabasitanti (markets) fyakulaba fye ifyaisula. Tapaba ukusalwa kwa mafishi uko kwingalenga imilimo ukupwa. Incito: Ababomfi balaya ku ncito, lelo kulaba inshita ya kutila bacha abali mu mafishi baye mu kusefya nangu ukubombako imilimo ya ubu bushiku.

Mu kwipipa, ubu bushiku bwa kusefya ubulanga ubulamba bwa bacha ba mu Zambia. Ni nshita ya kwibukisha uko twafuma no kumona uko tuleya. Nga filya umutubulo wa "Voices Amplified" ulanda, ubu bushiku butupeela ishuko lya kuumfwa ifyo bacha balefwaya kabili no kubapeela amaka ya kukuula Zambia iyawama.

Nga ca kuti muli mu Zambia mu mwaka wa 2026, mukeshibe ukuti pa March 12, 2026, icalo cikaba mu kusefya ukukalamba ukwa bacha, kabili muli no kusanga amaka yapya aya kukuula icalo cesu. Zambia itwalilile ukuba iyakubalika, kabili bacha babe e lamba lya cishinka

Frequently Asked Questions

Common questions about Youth Day in Zambia

Tsiku la Youth Day mu chaka cha 2026 lidzachitika pa Thursday, March 12, 2026. Pakali pano, kwatsala masiku 68 kuti tsikuli lifike. Ili ndi tsiku lofunika kwambiri m'dziko la Zambia pamene anthu amakumbukira ndiponso kulemekeza mbali imene achinyamata amatenga pa chitukuko cha dziko komanso mbiri ya ufulu wathu.

Ayi, tsiku la Youth Day si holide yalamulo ya boma (statutory public holiday) m'dziko la Zambia. Izi zikutanthauza kuti masukulu, mabizinesi, ndi maofesi a boma amakhala otsegula ndipo ntchito zimapitirira monga mwa masiku onse. Ngakhale zili choncho, dziko lonse limazindikira tsikuli kudzera mu zochitika zapadera zomwe zimayang'ana pa kulimbikitsa achinyamata popanda kutseka ntchito zachuma.

Tsiku la Youth Day limakumbukira zionetsero za Vesper riots (kapena Vespers disturbances) zomwe zinachitika mu chaka cha 1962. Pa nthawiyi, achinyamata a ku Zambia anatsutsa ulamuliro wa atsamunda, zomwe zinatsogolera ku imfa za ena koma zinathandiza kufulumizitsa gulu lofuna ufulu wodzilamulira umene unapezeka mu 1964. Tsikuli limalemekeza kulimba mtima kwa achinyamata amene anadzipereka chifukwa cha tsogolo la dziko la Zambia.

Zikondwerero za Youth Day zimaphatikizapo magulu osiyanasiyana a achinyamata omwe amachita maguba (marches) ndi ma gwaro (parades) m'misewu ikuluikulu. Mabwalo ndi misewu imakongoletsidwa ndi maluwa komanso mbendera za dziko la Zambia posonyeza kunyada ndi mbiri yathu. Komanso, pali zopikisana pa zamasewera ndi zochitika zina zomwe zimasonkhanitsa achinyamata kuti asonyeze luso lawo komanso mgwirizano pakati pawo m'madera osiyanasiyana a dziko.

Cholinga chachikulu ndi kulimbikitsa achinyamata kuti akhale atsogoleri a mawa komanso anthu opanga zinthu zatsopano. Mitu ya zikondwerero monga 'Voices Amplified, Innovations Ignited' imagogomezera kufunika koti mawu a achinyamata amveke komanso kuti luso lawo pa zamalonda, zokopa alendo, ndi kasamalidwe ka chilengedwe lithandize pa chitukuko cha Zambia. Ndi nthawi yoyang'ana m'tsogolo ndi chidwi chambiri m'malo mongolira zakale.

Alendo ndi olandiridwa bwino kuonera kapena kutenga mbali mu zochitika zapagulu monga maguba ndi masewera omwe amachitikira m'mizinda ikuluikulu monga Lusaka. Ichi ndi chidziwitso chabwino kwa alendo ofuna kuona chikhalidwe chenicheni cha ku Zambia ndi mzimu wa dziko. Ndi nthawi yabwino kwa mabanja chifukwa zochitika zambiri zimakhala zachisangalalo komanso zolimbikitsa, ndipo palibe malamulo okhwima a kavalidwe kupatula kuvala mwaulemu komanso mwansangala.

Pa tsiku la Youth Day, palibe zakudya zapadera kapena miyambo yokhwima yomwe imachitikira m'nyumba monga mmene zimakhalira pa maholide ena a chipembedzo. Zikondwerero zambiri zimachitikira pagulu komanso m'malo osonkhanira anthu ambiri. Chidwi chachikulu chili pa zochitika zapagulu, zokongoletsa m'mizinda ndi mbendera, komanso kulimbikitsa mzimu wa chiziko pakati pa achinyamata m'malo mwa miyambo ya pakhomo.

Tsikuli limapatsa achinyamata mwayi woti luso lawo liziwoneka ndi atsogoleri a dziko komanso anthu onse. Kudzera mu zochitika za National Assembly of Zambia (NAZ) ndi mabungwe ena, achinyamata amaphunzira za utsogoleri komanso momwe angathetsere mavuto a m'madera mwawo. Ndi tsiku limene limalimbikitsa achinyamata kukhala ndi gawo lalikulu pa kasamalidwe ka nyama zakuthengo, zokopa alendo, ndi ulimi kuti Zambia ikhale ndi tsogolo labwino.

Historical Dates

Youth Day dates in Zambia from 2010 to 2025

Year Day of Week Date
2025 Wednesday March 12, 2025
2024 Tuesday March 12, 2024
2023 Sunday March 12, 2023
2022 Saturday March 12, 2022
2021 Friday March 12, 2021
2020 Thursday March 12, 2020
2019 Tuesday March 12, 2019
2018 Monday March 12, 2018
2017 Sunday March 12, 2017
2016 Saturday March 12, 2016
2015 Thursday March 12, 2015
2014 Wednesday March 12, 2014
2013 Tuesday March 12, 2013
2012 Monday March 12, 2012
2011 Saturday March 12, 2011
2010 Friday March 12, 2010

Note: Holiday dates may vary. Some holidays follow lunar calendars or have different observance dates. Purple indicates weekends.