Holiday Details
- Holiday Name
- Navruz Celebration
- Country
- Tajikistan
- Date
- March 23, 2026
- Day of Week
- Monday
- Status
- 79 days away
- About this Holiday
- Navruz Celebration is a public holiday in Tajikistan
Navruz Celebration
Tajikistan • March 23, 2026 • Monday
79
Days
17
Hours
01
Mins
23
Secs
until Navruz Celebration
Asia/Dushanbe timezone
About Navruz Celebration
Also known as: Наврӯз
Ҷашни Наврӯз дар Тоҷикистон: Эҳёи табиат ва мероси ниёгон
Наврӯз яке аз қадимтарин ва зеботарин ҷашнҳои мардуми ориёинажод, аз ҷумла тоҷикон мебошад, ки бо фарорасии эътидоли баҳорӣ, яъне баробар шудани шабу рӯз рост меояд. Ин ҷашн на танҳо оғози соли нави хуршедӣ, балки рамзи зиндашавии табиат, пирӯзии рӯшноӣ бар торикӣ ва некӣ бар бадӣ мебошад. Дар Тоҷикистон Наврӯз бо шукӯҳу шаҳомати хоса таҷлил мегардад ва онро ҳамчун ҷашни милливу давлатӣ мешиносанд, ки решаҳои он ба умқи таърихи зиёда аз 3000-4000 сола мерасад.
Эҳёи Наврӯз дар замони истиқлолияти Тоҷикистон ранги тоза гирифт. Ин ҷашн барои тоҷикон на танҳо як рӯзи тақвимӣ, балки нишони ҳувияти миллӣ ва пайванд бо гузаштагони дур аст. Наврӯз рӯҳияи сулҳхоҳӣ, дӯстӣ ва бародариро тараннум мекунад. Дар ин рӯзҳо одамон кинаву адоватро аз дилҳо берун карда, ба ҳамдигар орзуҳои нек мекунанд ва дастархони идона ороста, меҳмоннавозии хоси тоҷиконаро ба намоиш мегузоранд.
Ин ҷашн дар сатҳи байналмилалӣ низ эътироф шудааст. Соли 2010 Маҷмаи Умумии Созмони Милали Муттаҳид Наврӯзро ҳамчун "Рӯзи байналмилалии Наврӯз" эълон кард ва ЮНЕСКО онро ба Рӯйхати мероси фарҳангии ғайримоддии башарият ворид намуд. Барои Тоҷикистон, Наврӯз ҷашнест, ки тамоми миллатро муттаҳид месозад ва зебоиҳои фарҳанги бостониро ба ҷаҳониён муаррифӣ мекунад.
Наврӯз дар соли 2026 кай таҷлил мешавад?
Дар соли 2026, ҷашни Наврӯз дар санаи зерин таҷлил мегардад:
Рӯзи ҷашн: Monday Сана: March 23, 2026 Вақти боқимонда: То фарорасии ин ҷашни фархунда боз 79 рӯз мондааст.
Наврӯз ҷашни тағйирёбанда нест; он ҳамеша ба рӯзи эътидоли баҳорӣ, яъне 21-уми март рост меояд. Бо вуҷуди ин, дар Тоҷикистон бо назардошти аҳамияти бузурги фарҳангиаш, ин ҷашн одатан дар давоми як ҳафта бо баргузории чорабиниҳои гуногун дар тамоми гӯшаву канори кишвар таҷлил карда мешавад.
Таърих ва пайдоиши Наврӯз
Таърихи Наврӯз бо дини зардуштӣ ва шоҳони асотирии Эронзамин, махсусан Ҷамшед, пайванди ногусастанӣ дорад. Тибқи ривоятҳои таърихӣ ва адабӣ, аз ҷумла "Шоҳнома"-и Абулқосим Фирдавсӣ, маҳз шоҳ Ҷамшед ин рӯзро ҳамчун рӯзи нав ва оғози саодат эълон кардааст. Дар даврони Сосониён Наврӯз муҳимтарин ҷашни сол ба шумор мерафт ва бо маросимҳои боҳашамат дар дарбори шоҳон ва миёни мардум гузаронида мешуд.
Дар тӯли асрҳо Наврӯз аз имтиҳонҳои сахти таърихӣ гузаштааст. Он дар замони истилои арабҳо, ҳуҷуми муғулҳо ва ҳатто дар даврони Иттиҳоди Шӯравӣ, ки кӯшиш мешуд ҷашнҳои диниву миллӣ маҳдуд карда шаванд, зинда монд. Дар Тоҷикистони шӯравӣ Наврӯзро гоҳо ҳамчун "ҷашни деҳқон" таҷлил мекарданд, то аз фишорҳои идеологӣ эмин монад. Аммо пас аз ба даст овардани истиқлолият, Наврӯз дубора ҷойгоҳи аслии худро ҳамчун ҷашни рақами яки миллӣ пайдо кард.
Анъанаҳо ва маросимҳои Наврӯзӣ
Таҷлили Наврӯз дар Тоҷикистон аз якчанд марҳилаҳои ҷолиб иборат аст, ки ҳар кадоми онҳо маънои амиқ доранд:
1. Хонатаконӣ ва омодагӣ
Пеш аз фарорасии Наврӯз, ҳар як оила ба "хонатаконӣ" машғул мешавад. Ин анъана тоза кардани хона, шустани қолинҳо, пардаҳо ва баровардани ашёи кӯҳнаро дар бар мегирад. Ин амал рамзи поксозии рӯҳ ва ҷисм аз ғубори соли гузашта ва омодагӣ ба қабули соли нав бо нияти пок аст. Инчунин, одамон кӯшиш мекунанд, ки қарзҳои худро баргардонанд ва агар бо касе адоват дошта бошанд, оштӣ шаванд.2. Чоршанбеи Сурӣ (Оташпарак)
Яке аз маросимҳои ҷолиби пеш азнаврӯзӣ, ки дар баъзе минтақаҳо ҳанӯз ҳам боқӣ мондааст, "Чоршанбеи Сурӣ" ё "Аловпарак" мебошад. Дар охирин чоршанбеи соли кӯҳна одамон гулхан меафрӯзанд ва аз болои он ҳафт бор мепаранд. Бо ин кор онҳо боварӣ доранд, ки тамоми дардҳо ва мушкилоти соли гузашта дар оташ месӯзад ва онҳо бо нерӯи нав ба соли нав ворид мешаванд.3. Бобои Деҳқон ва Момаи Баҳор
Дар намоишҳои наврӯзӣ персонажҳои рамзӣ ба монанди Бобои Деҳқон ва Момаи Баҳор нақши муҳим доранд. Бобои Деҳқон рамзи баракат ва кишоварзӣ буда, оғози кишту корро эълон мекунад. Маликаи Наврӯз (ё Момаи Баҳор) бошад, зебоӣ ва зиндашавии табиатро таҷассум менамояд.4. Дастурхони "Ҳафт син" ва "Ҳафт шин"
Ороиши дастурхони наврӯзӣ санъати махсус аст. Анъанаи "Ҳафт син" гузоштани ҳафт чизеро, ки бо ҳарфи "С" оғоз мешавад (себ, сабза, санҷид, сирка, сир, суманак, сипанд) дар бар мегирад. Ҳар яке аз инҳо рамзи хос доранд (масалан, себ рамзи зебоӣ, сабза рамзи эҳё). Инчунин "Ҳафт шин" (шароб, шакар, шир, шамъ, шона, шаҳд, ширбиринҷ) низ дар баъзе хонадонҳо маъмул аст.Таомҳои Наврӯзӣ: Суманак ва дигар лаззатҳо
Наврӯзро бе таомҳои миллӣ тасаввур кардан ғайриимкон аст. Маликаи дастурхони наврӯзӣ Суманак мебошад.
Суманак: Онро аз гандуми сабзида омода мекунанд. Пухтани суманак як маросими ҷамъиятӣ аст. Занони маҳалла ё хешу табор дар гирди дег ҷамъ омада, шаб то саҳар онро мекобанд ва суруду тарона мехонанд (масалан, "Суманак дар ҷӯш, мо кафча занем..."). Дар дохили дег ҳафт дона сангча мепартоянд ва боварӣ доранд, ки агар дар косаи касе сангча барояд, нияташ амалӣ мешавад. Боҷ: Таоми махсусе, ки аз каллаву почаи гӯсфанд ва гандум омода мешавад. Оши палов: Албатта, ҳеҷ ҷашне дар Тоҷикистон бе оши палов намегузарад. Нишолло: Як навъ ширинии сафед, ки аз решаи гиёҳи бех ва сафедии тухм омода мешавад.
Бозиҳои миллӣ ва мусобиқаҳо
Наврӯз дар Тоҷикистон вақти баргузории мусобиқаҳои бузурги варзишӣ мебошад, ки ҳазорон тамошобинро ҷалб мекунанд:
- Гӯштингирӣ: Ин маъмултарин навъи варзиш дар рӯзҳои Наврӯз аст. Паҳлавонони машҳур аз тамоми минтақаҳо ҷамъ омада, барои ба даст овардани ҷоизаҳои гаронбаҳо (аз ҷумла мошинҳо ва аспҳо) мубориза мебаранд.
- Бузкашӣ (Улоқ): Як бозии ҳаяҷоновар дар болои асп, ки дар он саворон кӯшиш мекунанд лошаи бузро ба хати марра расонанд. Ин бозӣ рамзи шуҷоат ва маҳорати аспсаворӣ мебошад.
- Пойга: Мусобиқаи аспдавонӣ.
- Бозиҳои халқӣ: Чангобозӣ, ланкабозӣ, тухмҷанг ва дигар бозиҳои кӯдакона дар кӯчаву пасаллаҳо гарм мешаванд. Ороиши тухмҳо бо рангҳои тиллоӣ ва нақшу нигор низ як анъанаи дӯстдоштаи кӯдакон аст.
Таҷлили Наврӯз дар шаҳру деҳот
Дар пойтахти Тоҷикистон — шаҳри Душанбе — Наврӯз бо парадҳои бошукӯҳ ва консертҳои калон дар Наврӯзгоҳ ҷашн гирифта мешавад. Дар ин парадҳо ҳазорон нафар ҷавонон бо либосҳои миллӣ (атласу адрас ва чакан) рақс мекунанд.
Дар деҳот бошад, ҷашн бештар хусусияти мардумӣ дорад. Одамон ба сайри лолазор мебароянд, дар зери дарахтони шукуфон дастархон мепартоянд ва аз ҳавои тозаи баҳор лаззат мебаранд. Дар ҳар як деҳа "Сайри Наврӯзӣ" баргузор мешавад, ки дар он ҳунармандони маҳаллӣ маҳсули дасти худро ба намоиш мегузоранд.
Маълумоти амалӣ барои сайёҳон ва сокинон
Агар шумо ният доред, ки дар соли 2026 Наврӯзро дар Тоҷикистон гузаронед, ин нуктаҳоро ба назар гиред:
Либос: Дар ин рӯзҳо пӯшидани либоси миллӣ хеле маъмул аст. Барои занон куртаи чакан ва барои мардон ҷомаву тоқӣ рамзи эҳтиром ба фарҳанг мебошад. Меҳмоннавозӣ: Агар шуморо ба хонае даъват кунанд, рад накунед. Тоҷикон боварӣ доранд, ки меҳмон баракати хона аст, махсусан дар рӯзҳои Наврӯз. Шеърхонӣ: Дар Наврӯз хондани шеърҳои баҳорӣ, ба мисли "Баҳор омад", хеле маъмул аст.
Оё Наврӯз рӯзи истироҳат аст?
Бале, Наврӯз дар Тоҷикистон ҳамчун ҷашни расмии давлатӣ эътироф шудааст. Мувофиқи қонунгузории кишвар, ба муносибати ин ҷашн одатан аз 3 то 5 рӯз (баъзан то як ҳафта) рӯзҳои истироҳат эълон карда мешаванд.
Дар ин муддат: Ҳамаи идораҳои давлатӣ, бонкҳо ва мактабҳо баста мебошанд. Мағозаҳои калон ва бозорҳо одатан кор мекунанд, вале дар рӯзи аввали ҷашн (21-уми март) шояд соатҳои кории худро маҳдуд кунанд.
- Нақлиёти ҷамъиятӣ фаъол аст, аммо ба далели баргузории парадҳо дар маркази шаҳрҳо шояд баъзе кӯчаҳо баста шаванд.
Наврӯзатон фирӯз бод, ҳар рӯзатон Наврӯз бод!
Frequently Asked Questions
Common questions about Navruz Celebration in Tajikistan
Дар соли 2026 иди Наврӯз расман рӯзи Monday, March 23, 2026 ҷашн гирифта мешавад. То фарорасии ин ҷашни бостонӣ ва эҳёи табиат 79 рӯз боқӣ мондааст. Наврӯз ҳамчун Соли нави аҷдодӣ ва оғози баҳор дар Тоҷикистон бо шукӯҳу шаҳомати хос истиқбол мегардад.
Бале, Наврӯз дар Тоҷикистон иди давлатӣ ва миллӣ буда, ҳамчун ҷашни серӯза ё ҳафтаинаи истироҳат таҷлил мешавад. Дар ин муддат тамоми идораҳои давлатӣ ва аксари корхонаҳои хусусӣ баста мебошанд, то шаҳрвандон тавонанд дар чорабиниҳои оммавӣ, сайругаштҳои баҳорӣ ва меҳмонии хешу табор иштирок намоянд.
Наврӯз яке аз қадимтарин ҷашнҳои ҷаҳон буда, таърихи 3000-4000 сола дорад ва решаҳои он ба даврони Зардуштия бармегардад. Он рамзи эҳёи табиат, пирӯзии рӯшноӣ бар торикӣ ва некӣ бар бадӣ мебошад. Соли 2010 ЮНЕСКО Наврӯзро ба рӯйхати мероси фарҳангии ғайримоддии башарият дохил кард, ки ин мақоми ҷаҳонии онро тасдиқ мекунад.
Ҷашнвораҳо бо парадҳои бошукӯҳ дар Душанбе, ки дар онҳо «Маликаи Наврӯз», раққосон ва намоишҳои фарҳангӣ иштирок мекунанд, оғоз меёбанд. Мардум либосҳои миллии атласу чакан ба бар карда, хонаҳои худро тоза мекунанд ва қарзҳояшонро бармегардонанд. Яке аз анъанаҳои ҷолиб оро додани тухмҳои ҷашнӣ ва ҳадя кардани онҳо ба наздикон мебошад.
Наврӯз бидуни мусобиқаҳои варзишии суннатӣ тасаввурнашаванда аст. Дар тамоми гӯшаву канори кишвар мусобиқаҳои гуштингирӣ, пойга (аспдавонӣ) ва бузкашӣ баргузор мешаванд. Инчунин, бозиҳои қадимӣ ба монанди ланкабозӣ, тухмҷанг ва дар баъзе минтақаҳо набардҳои хурӯсу сагҳо ва човгонбозӣ (поло) ташкил карда мешаванд, ки ҳазорон тамошобинро ҷалб мекунанд.
Яке аз расмҳои қадимии Наврӯз, ки то имрӯз боқӣ мондааст, «Чоршанбеи сурӣ» ё ҷаҳидан аз рӯи оташ мебошад. Одамон аз болои ҳафт оташ меҷаҳанд, то рӯҳу ҷони худро аз бадиҳо ва бемориҳои соли гузашта пок созанд. Ин маросим рамзи покшавӣ ва омодагӣ ба соли нави бобарор мебошад.
Бобои Деҳқон шахсияти рамзӣ ва роҳбари маросими киштукори баҳорӣ дар Наврӯз аст. Одатан марди солхӯрда ва ботаҷрибае, ки аввалин шуда донаи гандумро ба замин мекорад, ин номро мегирад. Ӯ рамзи баракат ва фаровонии ҳосил буда, ҷашнвораро бо дуои нек ва оғози корҳои деҳқонӣ роҳбарӣ мекунад.
Ба сайёҳон тавсия дода мешавад, ки ҳатман аз Душанбе ва деҳоти атрофи он дидан кунанд, то тафовути ҷашнҳои шаҳрӣ ва деҳотиро эҳсос намоянд. Кӯшиш кунед, ки Суманак ва дигар таомҳои миллии наврӯзиро чашед. Бо сабаби он ки Наврӯз ҳафтаи истироҳат аст, беҳтар аст, ки меҳмонхонаҳо ва чиптаҳоро пешакӣ фармоиш диҳед, зеро дар ин вақт сайругаштҳои оммавӣ хеле зиёд мешаванд.
About Tajikistan
- Country Code
- TJ
- Continent
- Asia
- Total Holidays
- 10